Nowe rozporządzenie PPWR zastępuje dotychczasową dyrektywę i ujednolica zasady obrotu opakowaniami dla całego rynku europejskiego, ponieważ będzie obowiązywać bezpośrednio we wszystkich państwach członkowskich UE. Chociaż przepisy formalnie weszły w życie już w lutym 2025 roku, to dopiero od sierpnia 2026 r. większość wymagań będzie stosowana powszechnie, a kolejne cele wyznaczono w perspektywie do 2030 i 2040 roku.
Kluczowe zmiany prawne i ograniczenie pustej przestrzeni
Zmiany narzucone przez Unię Europejską wymuszą całkowitą przebudowę procesów zakupowych, operacyjnych i logistycznych. Nowe regulacje obejmują przede wszystkim:
- Projektowanie z myślą o recyklingu - Unia Europejska zakłada, że do 2030 roku wszystkie opakowania dostępne na europejskim rynku będą musiały nadawać się do recyklingu. Ponadto przepisy wymuszają zwiększanie udziału materiałów pochodzących z recyklingu.
- Ograniczenie „powietrza” w przesyłkach - jednym z najbardziej odczuwalnych wymogów dla sektora e-commerce będzie limit pustej przestrzeni wewnątrz opakowań transportowych, który od 2030 roku nie będzie mógł przekroczyć 50%. Dla firm oznacza to konieczność znacznie dokładniejszego dopasowania wielkości kartonów do wysyłanych produktów i zredukowania nadmiarowych materiałów zabezpieczających.
- Nowe oznakowania i transparentność - wprowadzone zostaną zunifikowane oznaczenia, a także innowacje cyfrowe, jak kody QR z informacjami o sposobie segregacji i składzie materiałowym. Rozwijane będą systemy ponownego użycia oraz wdrożone zostaną nowe zasady rozszerzonej odpowiedzialności producenta (EPR).
Koniec deklaratywnego ESG
Nowe przepisy to również wyraźny krok od czysto deklaratywnego ESG w stronę twardych, mierzalnych wymogów środowiskowych. Zasięg regulacji jest bardzo szeroki - dotyczy zarówno producentów i importerów, jak i dystrybutorów oraz firm sprzedażowych. Współczesne organizacje nie mogą opierać się już tylko na cenie opakowania – analizie musi podlegać jego wpływ na recykling, ślad węglowy, koszty transportu i opłaty środowiskowe. O tym, jak ważny to aspekt, świadczą dane przytoczone przez Beyondly – nawet 80% wpływu środowiskowego danego produktu jest determinowane na samym etapie jego projektowania.
Wyzwania organizacyjne i ryzyko opóźnień
Dla wielu przedsiębiorstw największą trudnością nie będzie sama interpretacja unijnego prawa, ale skala operacyjnych zmian. Średni proces wdrożenia nowych systemów i rozwiązań opakowaniowych może trwać nawet dwa lata. Wymaga on zaangażowania wielu działów: logistyki, zakupów, ESG oraz compliance. W ramach przygotowań firmy będą zmuszone przeprowadzić audyty swoich opakowań, dostosować oznaczenia, przygotować szczegółowe dane środowiskowe oraz zweryfikować zgodność dostawców.
Znaczenia nabierze również optymalizacja i automatyzacja magazynów, ponieważ nawet drobne różnice w konstrukcji stosowanych opakowań bezpośrednio rzutują na wydajność transportu, kompletacji i pakowania przesyłek. Z kolei rozszerzona odpowiedzialność producenta sprawi, że masa opakowania czy stopień jego recyklowalności będą mocno warunkować ponoszone przez przedsiębiorstwa koszty.
Źródło: RAJAPACK Polska