Gigafabryki AI to inicjatywa Komisji Europejskiej oraz unijnego przedsięwzięcia EuroHPC JU, której celem jest stworzenie wielkoskalowej infrastruktury obliczeniowej nowej generacji. Ma to być największa tego typu infrastruktura kiedykolwiek budowana w Europie. Gigafabryki będą projektowane, finansowane, budowane i ostatecznie eksploatowane przez prywatne konsorcja, wyłonione w ramach europejskiego postępowania.
Zaangażowanie polskiego rządu w ten projekt jest bezprecedensowe. Jak zaznacza Ministerstwo Cyfryzacji, zadeklarowany przez Polskę zakup usług AI opiewa na 100 milionów euro w latach 2028-2033, a drugie tyle dołoży Unia Europejska. Ma to zapewnić przedsięwzięciu przewidywalność na wczesnym etapie funkcjonowania.
– Polska zagwarantowała wkład na ponad 400 milionów złotych w największe centrum obliczeniowe w naszej dotychczasowej historii. Teraz czas na zaangażowanie polskich firm, które będą mogły uczestniczyć w przetargu na budowę – powiedział wiceminister cyfryzacji Dariusz Standerski.
Lokalizacja takiej infrastruktury w Polsce byłaby jedną z największych inwestycji technologicznych w Europie. Ministerstwo szacuje, że wartość przedsięwzięcia może przekroczyć 10 miliardów złotych, przy czym całość nakładów inwestycyjnych znajdzie się po stronie prywatnego konsorcjum.
Kto skorzysta na nowej infrastrukturze?
Dostęp do Gigafabryki AI otrzymają zarówno polskie firmy, jak i naukowcy oraz administracja. Nowe centrum obliczeniowe rozwiąże problemy wielu podmiotów z dostępnością do zaawansowanego sprzętu. Duże przedsiębiorstwa otrzymają warunki do realizacji najbardziej wymagających projektów, takich jak trenowanie ogromnych modeli językowych czy przetwarzanie i analiza danych na skalę przemysłową. MŚP i startupy zyskają dostęp do infrastruktury, której samodzielne zbudowanie byłoby dla nich całkowicie nieuzasadnione ekonomicznie. Sektor publiczny i naukowy uzyska warunki do rozwoju oraz wdrażania zaawansowanych modeli AI m.in. w cyberbezpieczeństwie, badaniach naukowych, przemyśle i ochronie zdrowia.
Kolejne kroki: harmonogram inwestycji
Ministerstwo Cyfryzacji prowadzi już uzgodnienia z EuroHPC JU oraz negocjuje z innymi państwami członkowskimi, aby zwiększyć szanse na ulokowanie Gigafabryki nad Wisłą lub przynajmniej zapewnić polskim podmiotom szeroki dostęp do infrastruktury powstałej poza naszymi granicami.
Harmonogram projektu zakłada szybkie tempo realizacji (zastosowano wypunktowanie w celu optymalnego przekazania precyzyjnych dat procedury przetargowej):
- lipiec 2026 r. – ogłoszenie europejskiego postępowania przez EuroHPC JU;
- kolejne 15 tygodni – czas przeznaczony na przygotowanie i złożenie ofert przez prywatne konsorcja;
- początek 2027 r. – planowane oficjalne podpisanie umów ze zwycięskimi oferentami;
- 2028 r. – ostateczne uruchomienie i oddanie do użytku europejskich Gigafabryk AI.
Źródło: www.gov.pl
