Zalando, CEVA Logistics i niemiecka firma technologiczna Sereact rozpoczęły wspólny projekt robotyzacji procesów związanych z obsługą zwrotów odzieży i akcesoriów. Pierwsze systemy uruchomiono w dwóch centrach logistycznych CEVA Logistics – w Polsce i Niemczech. Wdrożenie, ogłoszone 7 października 2026 r., stanowi początek planowanej automatyzacji kolejnych operacji logistycznych w Europie.
W projekcie zastosowano dwuramienne roboty wyposażone w oprogramowanie wykorzystujące sztuczną inteligencję. Ich zadaniem jest wykonywanie czynności związanych z manipulowaniem produktami, które ze względu na różnorodność asortymentu i zmienny stan zwracanych towarów trudno obsługiwać za pomocą tradycyjnych systemów automatyki magazynowej.
Cortex rozpoznaje i chwyta produkty
Za działanie robotów odpowiada platforma Cortex opracowana przez Sereact. System wykorzystuje analizę obrazu i modele sztucznej inteligencji do identyfikacji przedmiotów oraz określenia sposobu ich uchwycenia. Umożliwia to manipulowanie produktami różniącymi się wymiarami, kształtem i właściwościami fizycznymi.
Istotną cechą rozwiązania jest możliwość pracy z artykułami, których robot wcześniej nie obsługiwał. Nie trzeba przygotowywać odrębnego programu dla każdego indeksu magazynowego SKU ani ograniczać systemu do wcześniej zdefiniowanego katalogu produktów. Oznacza to odejście od podejścia opartego wyłącznie na powtarzaniu ustalonych sekwencji ruchów. Zamiast wykonywać operacje przygotowane dla konkretnych artykułów, system analizuje obsługiwany przedmiot i na tej podstawie wybiera sposób manipulacji.
Takie rozwiązanie jest szczególnie przydatne w magazynach obsługujących dużą liczbę wariantów produktowych, gdzie asortyment ulega zmianom, a poszczególne artykuły mogą wymagać odmiennego sposobu chwytania.
Zmienność towarów utrudnia robotyzację
Automatyzacja obsługi zwrotów stawia inne wymagania niż procesy związane z kompletowaniem nowych zamówień. Do magazynu trafiają produkty o różnym stanie i sposobie zapakowania, niejednokrotnie bez oryginalnych opakowań. W przypadku odzieży problemem są również właściwości samych materiałów. Zagniecenia, deformacje czy różnice w ułożeniu produktów sprawiają, że przedmioty tego samego rodzaju mogą wymagać odmiennego sposobu manipulacji. To ogranicza możliwości wykorzystania rozwiązań robotycznych opartych na sztywno zaprogramowanych ruchach. Zastosowanie analizy obrazu i modeli AI ma umożliwić automatyczną obsługę przedmiotów mimo występujących między nimi różnic. Dla operatorów magazynowych istotna jest ponadto możliwość przetwarzania zmiennego asortymentu bez konieczności każdorazowego dostosowywania oprogramowania do nowych produktów. Właśnie tę funkcjonalność wykorzystuje wdrożony system Sereact.
Roboty przejmują operacje manualne
CEVA Logistics wskazuje, że obsługa zwrotów wiąże się z kilkoma istotnymi wyzwaniami operacyjnymi. Należą do nich sezonowe zmiany liczby zwracanych artykułów, duży udział ręcznej kontroli jakości, wysokie koszty jednostkowe oraz ryzyko utraty wartości towarów. Wykorzystanie robotów ma zmniejszyć liczbę czynności wykonywanych ręcznie i zwiększyć przewidywalność procesu. Automatyzacja obejmuje przede wszystkim fizyczne operacje rozpoznawania, chwytania i sortowania produktów.
Nie oznacza to jednak wyeliminowania pracowników z obsługi zwrotów. Ich zadania mają obejmować nadzór nad stanowiskami, kontrolę jakości, obsługę sytuacji niestandardowych oraz podejmowanie decyzji wymagających oceny stanu towaru. Jednym z potencjalnych efektów usprawnienia procesu jest również skrócenie czasu potrzebnego do ponownego wprowadzenia pełnowartościowych produktów do sprzedaży. Partnerzy projektu nie przedstawili jednak dotychczas wyników pozwalających określić skalę takiej poprawy.
Wdrożenie w modelu usługowym
Roboty Sereact są udostępniane w formule Robotics-as-a-Service (RaaS). Model ten zakłada korzystanie z rozwiązań robotycznych jako usługi, stanowiąc alternatywę dla tradycyjnego podejścia opartego na zakupie urządzeń.
Rozwiązanie może ułatwiać dostosowywanie skali automatyzacji do potrzeb operatora logistycznego, szczególnie przy zmiennym obciążeniu procesów magazynowych. Szczegółowe zasady finansowania i rozliczania współpracy między Zalando, CEVA Logistics i Sereact nie zostały jednak ujawnione. Na obecnym etapie nie podano także parametrów wydajnościowych uruchomionych systemów, czasu obsługi pojedynczego zwrotu ani wartości uzyskanych oszczędności. Nie przedstawiono również informacji o wpływie wdrożenia na zatrudnienie. Tym samym nie ma jeszcze podstaw do ilościowej oceny efektów zastosowanej robotyzacji.
Uruchomienie systemów w Świebodzinie i Greven jest pierwszym etapem szerszego projektu. Partnerzy przewidują rozszerzenie automatyzacji na kolejne operacje logistyczne w Europie, choć nie określili dotychczas szczegółowego harmonogramu dalszych wdrożeń.
Źródło: EWP
