Złącza przemysłowe

Nowoczesne złącza przemysłowe stają się coraz bardziej miniaturowe, zachowując jednocześnie wysokie parametry i niezawodność. Coraz częściej mają budowę hybrydową lub modułową, co umożliwia łatwe i szybkie łączenie maszyn oraz urządzeń. Ich zastosowania obejmują przemysł, energetykę, elektronikę, transport szynowy, a także coraz powszechniejsze aplikacje wojskowe i e-mobility. W analizie przedstawiamy opis wymagań klientów, strategie dostawców oraz rozwój rynku złączy przemysłowych.
Parametry złączy i ich sprzedaż
Tytułowe złącza, pomimo swojej różnorodności pod względem rodzajów oraz zastosowań, podlegają określonym i raczej stałym wymogom ze strony klientów. Na pierwszym planie niezmiennie znajdują się tu kwestie techniczne (parametry), kolejnymi wymogami są: atrakcyjna cena oraz wysoka jakość. Znaczenie tych czynników dyskutowaliśmy już w poprzednich analizach. Czwarte miejsce zajęła "dostępność", przy czym istotnie wzrósł tu odsetek wskazań z nią związanych.
Podczas badania zadaliśmy również pytanie otwarte dotyczące preferencji zakupowych, a dokładniej tego, jakimi rodzajami złączy zainteresowani są rodzimi odbiorcy. Pojawiały się tu przede wszystkim złącza prostokątne (w tym heavy-duty), okrągłe różnego typu (do elektroniki, serwonapędów i inne), a także wykonania wielostykowe oraz modułowe i hybrydowe. Pod względem przesyłanych sygnałów wskazywano: wersje sygnałowe, silnoprądowe oraz do transmisji danych. Innymi słowy, było to całe spektrum typów i rodzajów złączy, ze szczególnym wskazaniem na rodzaje silnoprądowe i modułowe/hybrydowe.

Złącza przemysłowe dostarczane są do odbiorców zarówno samodzielnie, jak też w większych kompletacjach i systemach. W szczególności może to dotyczyć zestawów takich jak obudowa+złącze, kable+złącze oraz wiązki kablowe. Taka oferta ma niewątpliwie tę zaletę, że pozwala dostawcy zaproponować oprócz złącza również usługi, a w efekcie charakteryzuje się wyższą marżą.
Nowoczesne złącza i kable przemysłowe

Złącza i kable są tak powszechnymi komponentami instalacji w przemyśle, że łatwo o ich zmarginalizowanie. To może mieć poważne konsekwencje, ponieważ równocześnie od ich niezawodności zależy ciągłość zasilania i transmisji danych, a więc prawidłowe działanie maszyn i urządzeń w zakładzie. Dlatego wybór złączy i kabli powinna poprzedzić analiza warunków, w jakich będą pracować i przegląd asortymentu dostawców, oferujących je w specjalnych wykonaniach. W artykule o tytule jak powyżej, który publikujemy w serwisie www.automatykaB2B.pl, przedstawiamy przykłady zastosowań i środowisk, które wymagają uwagi oraz rozwiązań konstrukcyjnych złączy i kabli dla nich zalecanych.
Odpowiedzi na pytanie: "Na czym zarabia się w branży dystrybucji złączy przemysłowych?", są bardzo zbliżone do już prezentowanych w poprzednich analizach. Pierwsze miejsce zajmują złącza jako indywidualne produkty, jednakże procent wskazań dotyczących kompletacji jest tylko nieco niższy. Dodatkowo inne grupy odpowiedzi obejmują produkty uzupełniające i usługi związane z tworzeniem systemów, w tym kable, przewody, szynoprzewody, systemy prowadzenia kabli, urządzenia komunikacyjne, moduły kondycjonowania sygnałów oraz aparaturę montowaną na szynie DIN. Wiele firm działających w branży produkuje takie wyroby, co umożliwia im oferowanie kompleksowego asortymentu.
Co sprzyja rozwojowi rynku złączy w Polsce?
- Wzrost automatyzacji linii produkcyjnych
- Innowacje w technologii złączy, ich elastyczność aplikacyjna
- Modernizacja urządzeń i instalacji technologicznych
- Modułowa budowa maszyn i urządzeń
- Zwiększone inwestycje w modernizacje
- Niedobór pracowników sprzyjający automatyzacji i robotyzacji
- Wzrost skomplikowania urządzeń oraz ich miniaturyzacja
- Ochrona środowiska i zrównoważony rozwój
- Konieczność transmisji sygnałów i danych (Przemysł 4.0)
- Transformacja energetyczna i rozwój OZE
- Potrzeby w zakresie szybkości montażu i integracji systemów
- Zwiększenie wydatków na uzbrojenie
- Zapotrzebowanie infrastruktury na nowoczesne złącza
Jakie są bariery w rozwoju branży?
- Brak funduszy na inwestycje strukturalne
- Nieregularne zapotrzebowanie na złącza
- Problemy ze standaryzacją złączy, niekompatybilność
- Ograniczone zainteresowanie nowymi technologiami
- Wysokie ceny, długie terminy dostaw
- Problemy surowcowe i logistyczne
- Ograniczona dostępność komponentów
- Spowolnienie gospodarcze i jego wpływ na branżę
- Dekoniunktura w Europie, inflacja
- Konserwatyzm konstruktorów w eksperymentowaniu
- Przesycenie rynku wieloma producentami
- Rynek podróbek i ich wpływ na jakość
Dodajmy, że według około 60% ankietowanych złącza sprzedawane są jako samodzielne produkty, podczas gdy 40% respondentów uznało, że są one dostarczane w ramach zestawów lub systemów. Należy zaznaczyć, że trend ten nie jest nowością i podobne obserwacje raportowaliśmy w poprzednich latach.

Popularne i atrakcyjne dla dostawców produkty
Dostawcy renomowanych marek złączy przemysłowych, głównie z Europy Zachodniej, a także firmy oferujące bardziej ekonomiczne alternatywy działają na rynku krajowym zarówno bezpośrednio, jak też poprzez różnorodnych pośredników. Wśród kluczowych producentów złączy są przede wszystkim: HARTING (zdecydowana przewaga wskazań w stosunku do pozostałych dostawców), Phoenix Contact, ILME, Amphenol, Staubli, Wieland Electric, Molex oraz Weidmüller. Ważnymi markami są też przedsiębiorstwa takie jak: Cabur, TE, WAGO, LEMO oraz Conec (choć nie wszystkie pojawiły się w tegorocznej statystyce).

Karol Lenkiewicz
igus
Jakie są cechy szczególne złączy przemysłowych i czym różnią się one od produktów do zastosowań popularnych? Jak wygląda to w przypadku kabli?
W przypadku zastosowań przemysłowych klienci zwracają uwagę na mechaniczne aspekty budowy złączy, muszą one być odporne na wszelkiego rodzaju uszkodzenia, wibracje. Również sposób mocowanie złącza do gniazda musi być niezawodny odporny na wiele cykli odłączania i podłączania. Dużym ułatwieniem dla obsługi jest możliwość kodowania złączy, aby uniknąć pomyłki przy podłączaniu. W kablach przemysłowych liczy się zdecydowanie odporność mechaniczna i środowiskowa. Jeśli przewody poruszają się w sposób zautomatyzowany, to muszą mieć odpowiednią żywotność, liczoną często w milionach cykli. Ważny jest odpowiedni minimalny promień zagięcia, przystosowanie do odpowiedniego zakresu temperatur oraz odporność na substancje chemiczne, na przykład oleje i chłodziwa.
Jakie są nowości technologiczne w omawianym zakresie?
W ostatnim czasie widać szybki rozwój w zakresie funkcjonalności złączy. Dużym ułatwieniem dla użytkowników jest modułowość, dzięki temu można w szybki sposób integrować wiele przewodów w jednym miejscu połączeniowym i w łatwy sposób podłączać i odłączać tylko niektóre z nich. Producenci serwonapędów wprowadzają złącza i przewody hybrydowe, łączące zasilanie, sterowanie oraz funkcje przesyłu sygnałów np. z enkodera. Zmniejsza to ilość okablowania, a co za tym idzie ilość potencjalnych awarii. Jedno gniazdo na silniku zamiast dwóch umożliwia miniaturyzację i oszczędność na masie własnej. Nowoczesne systemy hybrydowe umożliwiają również pomiar własnego zużycia i przesyłanie tej informacji do użytkownika.
Produkty wymienionych firm są dostępne poprzez ich krajowe oddziały oraz specjalizowanych dystrybutorów takich jak przykładowo: Astat, Dacpol, Eltron, Impol-1, Micros, OEM Automatic czy Semicon. Oczywiście złącza przemysłowe są dostępne w firmach katalogowych, w tym m.in. Automation24, Digi-Key, Elfa Distrelec, Elhurt, Farnell, RS Components oraz TME. Sprzedaż tego typu wyrobów, szczególnie specjalistycznych, uważana jest za atrakcyjną działalność pod względem marż, co przyciąga dystrybutorów z sektorów automatyki, elektrotechniki i elektroniki. Złącza są towarem, który można stosunkowo łatwo włączyć do istniejącej oferty, co dodatkowo sprzyja ich popularności.

W ankiecie zapytaliśmy również o stosunek przychodów ze sprzedaży złączy do całkowitych obrotów firmy. Można tu zauważyć znaczące dysproporcje. Dla kilku przedsiębiorstw złącza stanowią 100% produktów, co wskazuje na ich specjalizację i pełne skoncentrowanie na tej kategorii. Z drugiej strony istnieje spora grupa firm, dla których są one tylko jednym z wielu wyrobów, zapewniającym niewielkie obroty. W tej kategorii odpowiedzi oscylowały wokół kilku procent, typowo 2‒4%. Środkowy zakres udziału sprzedaży złączy w obrotach firm stanowiły wartości od 5% do 30%. Dotyczy to w szczególności dystrybutorów specjalizowanych, dla których złącza są jedną z kilku kluczowych grup towarów.


Analiza rynku i kierunki jego rozwoju
Sektor produkcji i dystrybucji złączy przemysłowych postrzegany jest jako dynamicznie rozwijająca się i konkurencyjna gałąź przemysłu, w której obecnych jest wielu dostawców (tabela). Wśród nich są zarówno dobrze rozpoznawalne na rynku krajowym przedsiębiorstwa dystrybucyjne, jak też światowi liderzy, jeżeli chodzi o producentów. Należy podkreślić, że prezentowana lista nie jest wyczerpująca, gdyż złącza dostępne są także u innych dostawców, w tym w hurtowniach elektrotechnicznych oraz w ogólnodostępnych sieciach handlowych. Dodajmy, że konkurencja w branży dystrybucji złączy postrzegana jest jako silna. Potwierdziła to ponad połowa badanych, co stanowi niewielki spadek w porównaniu z danymi uzyskanymi przez nas w poprzednim badaniu rynku.

Przedstawiamy jeszcze jedną statystykę dotyczącą wartości krajowego rynku złączy przemysłowych. Tegoroczne oszacowania respondentów w tym zakresie obejmowały szeroki zakres kwot – od kilku do kilkuset milionów złotych rocznie. Wiele odpowiedzi koncentrowało się jednak wokół wartości średnich, a więc przedziału od około 80 do 150 milionów złotych rocznie. Są to wyniki minimalnie wyższe niż w poprzednich analizach, ale jednocześnie, pod względem przedziału typowych oszacowań, bardzo podobne. Tradycyjnie w tym miejscu zaznaczamy, że są to jedynie kwoty orientacyjne, bez istotności statystycznej.

W nadchodzących latach można spodziewać się wzrostu popytu na złącza w kilku kluczowych sektorach i obszarach rynku. W prezentowanym zestawieniu pojawia się wiele wskazań znanych z poprzednich tego typu prognoz – takimi są m.in.: produkcja maszyn, energetyka, w tym energetyka odnawialna, transport szynowy (kolejnictwo), wojsko. Aczkolwiek są też różnice w stosunku do dotychczasowych statystyk. Podstawową jest wysoka pozycja wojska, co tłumaczyć można sytuacją wojenną za naszą wschodnią granicą i inwestycjami w obronność. Wyżej niż poprzednio znalazła się energetyka odnawialna, zaś niewielki regres odnotowało kolejnictwo. Warto również zwrócić uwagę na stopniowy wzrost wskazań związanych z elektromobilnością, a także pojawienie się wskazania: magazyny energii. Finalnym spostrzeżeniem jest zaś to, że mamy do czynienia z wielością rynków i zastosowań, co sprawia, że branża pozostaje niezmiennie wysoce atrakcyjna i perspektywiczna.


